Wie erft, betaalt mogelijk erfbelasting. Die wordt berekend over de waarde van wat u verkrijgt, na aftrek van schulden en kosten. De kosten van de uitvaart tellen daarbij mee. Maar niet alles wat met een overlijden en een graf te maken heeft, mag u aftrekken.

De regel: aftrekbaar voor zover niet bovenmatig

De Successiewet 1956 bepaalt dat de kosten van lijkbezorging in mindering komen op de nalatenschap, voor zover zij niet bovenmatig zijn (artikel 20 lid 1 en 2 Successiewet). Daaronder vallen ook de kosten van godsdienstige of levensbeschouwelijke plechtigheden die binnen een jaar na het overlijden worden gehouden.

"Niet bovenmatig" betekent dat de kosten moeten passen bij de omstandigheden van de overledene. Een gangbare uitvaart levert geen discussie op. Bij uitzonderlijk hoge kosten kan de Belastingdienst een deel weigeren.

Wat is aftrekbaar?

Volgens de Belastingdienst gaat het onder meer om:

  • de kist of urn;
  • het graf of een andere rustplaats, inclusief de grafrechten;
  • de grafsteen en het plaatsen ervan;
  • rouwkaarten en bedankkaarten, met de portokosten;
  • de koffietafel na de uitvaart;
  • de verzorging en de kleding van de overledene;
  • herdenkingsdiensten binnen een jaar na het overlijden.

Wat is niet aftrekbaar?

Niet aftrekbaar zijn onder meer:

  • toekomstig grafonderhoud;
  • herdenkingsdiensten later dan een jaar na het overlijden;
  • reiskosten van familie uit het buitenland;
  • notariskosten;
  • het loon van de executeur.

Ook een graf dat iemand bij leven heeft gekocht, is na het overlijden niet als uitvaartkosten aftrekbaar: de aftrek ziet op kosten die na het overlijden worden gemaakt. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor een natuurgraf dat iemand al tijdens zijn leven heeft vastgelegd.

De uitvaartverzekering

Is er een uitvaartverzekering, dan wordt de uitkering verrekend met de aftrekbare kosten. Keert de verzekering meer uit dan de kosten, dan is het meerdere belast.

Verlenging van het graf

De eerste uitgifte van het graf hoort bij de uitvaartkosten en is aftrekbaar. Een latere verlenging van het grafrecht is geen uitvaartkost meer. Wie verlengt, betaalt dat zelf en kan die kosten niet alsnog in de aangifte erfbelasting opvoeren. Meer over verlengen leest u in Grafrecht verlengen.

Een praktisch voorbeeld

Stel: na een begrafenis betaalt de nalatenschap de uitvaartondernemer, het grafrecht voor twintig jaar, de grafsteen en de koffietafel. Al die kosten kunnen, voor zover niet bovenmatig, in mindering komen. Willen de kinderen daarnaast geld opzij zetten voor het onderhoud van het graf in de komende jaren, dan is dat bedrag niet aftrekbaar.

Bewaar alle facturen en betaalbewijzen van de uitvaart en het graf. U heeft ze nodig voor de aangifte erfbelasting en voor de verantwoording aan mede-erfgenamen.

Wie mag de kosten aftrekken?

De uitvaartkosten worden in de aangifte erfbelasting in mindering gebracht op de nalatenschap als geheel. Ze verlagen daardoor de verkrijging van de erfgenamen. Heeft een erfgenaam de uitvaart uit eigen zak voorgeschoten, dan heeft hij een vordering op de nalatenschap voor de passende kosten. Leg dat goed vast, zodat de verrekening bij de verdeling klopt.

Een legaat met de opdracht om het graf te onderhouden of te verlengen kan in een testament worden opgenomen. Hoe zo'n legaat voor de erfbelasting uitpakt, hangt af van de situatie; vraag daarover advies aan een notaris of fiscalist.

Fiscaal en praktisch denken

De erfbelasting is zelden de reden om een keuze over het graf te maken. Belangrijker is de vraag hoe lang het graf moet blijven bestaan en wie daar later voor zorgt. Wie het graf voor de lange termijn wil behouden zonder dat de volgende generatie telkens moet verlengen, kan het grafrecht overdragen aan Stichting Grafrust Nederland (in oprichting), tegen eenmalige kosten. Lees meer op Kosten en offerte en Grafrechten conserveren.

Dit artikel bevat algemene informatie over de erfbelasting. Voor uw aangifte kunt u terecht bij een fiscalist of notaris; voor vragen over grafrechten bij ons.